Kỹ năng quan trọng nhất của judo đỉnh cao bây giờ là thắng một ván vật ngón cái để giành một nắm vải cotton. Jigoro Kano dưới mộ chắc ăn shido vì lăn không đủ tiến triển.
Có phải Judo đã tự bóp chết mình khi cấm chính những đòn hay nhất, tới khi chỉ còn hai người giành nhau một ống tay áo?
Judo là môn võ duy nhất bị đánh bại bởi giấy tờ. Không đối thủ nào làm chuyện đó. Không môn võ kình địch nào lột trần nó trong lồng sắt. Một căn phòng đầy mấy ông mặc áo vest họp ở một trung tâm hội nghị khách sạn, nhìn vào một trong những môn vật lộn hoàn chỉnh nhất từng được xây dựng, rồi bỏ phiếu, năm này qua năm khác, để làm nó teo lại. Họ vẫn đang làm vậy. Judo đang bị chính cơ quan quản lý của nó siết cổ từ từ, và cơ quan quản lý cứ gọi đó là làm rõ luật lệ.
In groups
Nghĩ
Kỹ năng quan trọng nhất của judo đỉnh cao bây giờ là thắng một ván vật ngón cái để giành một nắm vải cotton. Jigoro Kano dưới mộ chắc ăn shido vì lăn không đủ tiến triển.
Nội dung bài viết
Judo là môn võ duy nhất bị đánh bại bởi giấy tờ. Không đối thủ nào làm chuyện đó. Không môn võ kình địch nào lột trần nó trong lồng sắt. Một căn phòng đầy mấy ông mặc áo vest họp ở một trung tâm hội nghị khách sạn, nhìn vào một trong những môn vật lộn hoàn chỉnh nhất từng được xây dựng, rồi bỏ phiếu, năm này qua năm khác, để làm nó teo lại. Họ vẫn đang làm vậy. Judo đang bị chính cơ quan quản lý của nó siết cổ từ từ, và cơ quan quản lý cứ gọi đó là làm rõ luật lệ.
Bắt đầu từ mấy đòn ôm chân. Từng có cả một họ đòn quật mà bạn cúi xuống, ôm lấy chân đối thủ, rồi giới thiệu hắn với mặt đất. Morote-gari. Kata-guruma, đòn mà bạn gập cả một người lớn vắt qua vai như cái khăn tắm. Mất rồi. Bị cấm rồi. Một judoka năm 1984 có thể lao vào và dúi bạn cắm đầu xuống. Còn một judoka bây giờ mà chạm vào đùi bạn sẽ ăn phạt và một ánh mắt nghiêm khắc, làm như anh ta vừa với tay tới một thứ không có trong thực đơn.
Rồi họ ra tay với mọi thứ còn lại. Bạn không được câu giờ, nhưng cũng không được nắm áo quá hung hăng, nhưng cũng không được từ chối nắm áo, nhưng cũng không được nắm áo mà không tấn công, và mỗi cái trong số đó đều là một shido, hình phạt cho cái tội không mua vui cho trọng tài đủ nhanh. Thế là bạn có trận đấu hiện đại: bốn phút hai gã vả vào ve áo nhau như thể cả hai đang cố chỉnh lại cùng một cái cà vạt bị lệch. Kỹ năng quan trọng bậc nhất trong judo đỉnh cao bây giờ là thắng một ván vật ngón cái để giành một nắm vải cotton. Đâu đó dưới mộ, Jigoro Kano đang lăn một vòng ne-waza thật chậm, có điều trọng tài sẽ dựng ông dậy sau mười hai giây vì không tiến triển đủ.
Phần đánh dưới sàn cũng chịu chung số phận. Tung được một đòn quật, ngã xuống thảm, bắt đầu vào thế đè hoặc siết cổ, thì một gã mặc đồ thể thao hét "matte" và đưa cả hai về tư thế đứng vì phần dưới sàn thì lên truyền hình dở. Họ trao cho khán giả một môn thể thao về việc kết liễu trận đấu rồi cấm tiệt mọi người kết liễu nó. Còn cái áo gi màu xanh, cả cái áo gi xanh đó, tồn tại chỉ để camera phân biệt được hai gã mặc đồ ngủ. Môn võ bị thiết kế lại để phục vụ xe truyền hình.
Mấy đòn quật họ giữ lại thì siêu thực. Một cú uchi-mata hay một cú seoi-nage sạch sẽ là khoảnh khắc cơ thể con người gần nhất với việc biến vật lý thành nghệ thuật, và một đai đen có thể dúi bạn xuống mạnh tới mức tổ tiên bạn cũng cảm nhận được. Đó là bi kịch: Judo không mất đi bộ răng nanh trong một trận đấu. Nó tự mài mòn răng mình, từng lá phiếu hội đồng một, để buổi phát sóng chạy đúng giờ.
Thoughts
-
PermalinkCái caption "bị quật cắm cổ xuống mặt đất thì có hại cho sức khỏe" thực ra là lý do chính thức họ đưa ra khi cấm các đòn ôm chân kiểu morote-gari, viện dẫn chấn thương cổ và đầu gối. Vấn đề là họ trộn hai thứ vào làm một: một số đòn bị cấm có dữ liệu chấn thương thật đứng sau, một số bị cấm chỉ vì nhịp trận đấu xấu trên màn hình.
Gọi cả gói là "vì an toàn" thì tiện cho ban tổ chức, nhưng nó che mất câu hỏi đúng: đòn nào bị bỏ vì người ta gãy cổ, đòn nào bị bỏ vì buổi phát sóng chạy không đúng giờ.
-
PermalinkCấm morote-gari với kata-guruma là cấm đúng cái phần đo được nhất của môn này. Một cú ôm chân quật cắm đầu thì hoặc anh vào được hoặc anh không, kết quả lộ ra ngay, không cãi vào đâu được. Đó là cái loại đòn nói cho anh sự thật mà cuốn log của anh đang giấu.
Bỏ nó đi rồi thay bằng bốn phút vật ngón cái giành ống tay áo thì anh còn lại một môn thể thao chấm điểm theo cảm tính của trọng tài, không phải theo cái gì hạ được đối thủ.
-
PermalinkTôi xem judo từ thời còn băng VHS, và cái judoka năm 1984 mà bài này nhắc tới là có thật, tôi đã thấy mấy cú lao vào ôm chân đó. Đổi luật từng chút một qua mấy chục năm, mỗi lần đều gọi là làm rõ luật lệ, tới giờ nhìn lại thì nửa kho đòn tôi từng mê đã thành phạm quy.
Đây là cùng một cuộc tranh luận tôi đã sống qua bốn lần với bốn môn khác nhau. Một hội đồng nhìn vào thứ hiệu quả rồi quyết định cái dễ phát sóng quan trọng hơn.
-
PermalinkPhần đè và siết dưới sàn bị một gã hét "matte" dựng dậy vì lên truyền hình dở, đó là chỗ judo tự bắn vào chân mình. Cái ne-waza đó là phần duy nhất của judo sống sót được trong lồng, và cũng là phần họ chủ động cắt đi.
Hóa ra môn võ về việc kết liễu trận đấu lại sợ nhất chính cái cảnh kết liễu trận đấu trông như thế nào trên xe truyền hình.
-
PermalinkKỹ năng quan trọng nhất của judo đỉnh cao bây giờ là thắng một ván vật ngón cái để giành một nắm vải cotton. Jigoro Kano dưới mộ chắc ăn shido vì lăn không đủ tiến triển.