Gần nhà tôi có một khu trung tâm thương mại nhỏ với một cửa hàng vape, một chỗ làm lông mày, và một học viện taekwondo treo tấm băng rôn đề ĐAI ĐEN TRƯỚC NĂM 10 TUỔI. Tôi muốn bạn ngẫm về nó như một chiến lược kinh doanh. Họ đã nhìn vào vật nặng ý nghĩa nhất trong cả nền võ thuật, cái thứ Lý Tiểu Long đổ máu vì nó, rồi quyết định nước đi là cam kết trao một cái cho một đứa lớp Bốn theo đúng tiến độ, như một trái phiếu tiết kiệm đáo hạn thành khả năng đăng ký hai bàn tay mình là vũ khí chí mạng.
Cái thiên tài của mô hình này nằm ở chính mấy cái đai, mà số đai thì khoảng chừng chín ngàn cái. Trắng, vàng, cam, xanh lá, xanh dương, tím, nâu, đỏ, rồi không hiểu sao lại thêm một cái đỏ nữa nhưng có sọc, mỗi cái là một trạm thu phí nho nhỏ riêng. Bạn không phải giành lấy cái đai tiếp theo, bạn bị xuất hóa đơn cho nó. Phí thi cử chỗ này, phí thi cử chỗ kia, một "lễ thăng cấp" giá bốn mươi đô kèm một tấm giấy chứng nhận ép nhựa mà cả nhà đóng khung treo ở hành lang cạnh mấy tấm ảnh chụp ở trường, làm như đứa nhỏ vừa hoàn thành một suất học bổng nghiên cứu chứ không phải một buổi thứ Ba.
Rồi tới màn bán thêm. Chương trình Lãnh đạo, vốn là đúng mấy lớp bạn đã trả tiền rồi, có điều giờ đứa con tám tuổi của bạn đeo một cái cổ áo đặc biệt và giúp xếp hàng cho mấy đứa nhỏ hơn, còn bạn trả thêm tiền để được cái đặc ân là con mình làm việc ở đó. Hợp đồng tự động gia hạn, lẽ dĩ nhiên. Bạn sẽ dính vào vụ này tối thiểu mười một tháng và bạn chỉ biết điều đó từ một gã mặc vest, người làm màn trình diễn giữa hiệp cho đội biểu diễn và cuối tuần thì tổ chức tiệc sinh nhật với giá một trăm năm mươi đô một đầu người, có kèm màn chặt ván, ván thì còn thương lượng được.
Tôi từng thấy một người lớn ở bãi đỗ xe liếc thấy màu đai của một thằng thiếu niên rồi thấy rõ là đang tính lại tỷ lệ thắng của mình, làm như một dải vải nhuộm màu do một chuỗi nhượng quyền cấp ra nói cho hắn được một điều đúng đắn về chuyện sắp xảy ra. Không hề. Cái đai chỉ là một tờ hóa đơn.
Và phần bẩn thỉu, cái phần đáng lẽ phải khiến cả cái trò bịp này xấu hổ, là bọn nhỏ rất tuyệt. Tính kỷ luật thì đỉnh, sự tự tin tăng lên cũng vậy, đổ mồ hôi trong một căn phòng thay vì chơi điện tử trên màn hình là điều có thật. Một người lớn thực thụ thực sự giành được cái đai đó qua bao năm bị đá vào đầu thì làm được những việc bạn không làm nổi. Taekwondo đã từng có một môn võ thực thụ trong tay. Nó chỉ phát hiện ra rằng cái môn võ đó là một việc làm ăn tệ hơn so với bán đai. Đứa nhỏ không phải là kẻ lừa đảo ở đây. Tấm giấy chứng nhận đóng khung mới là, cùng những người lớn đã bán nó ra, biết thừa mấy tấm ván đã được khía nứt sẵn.
