Loading…

Phải chăng AI đang khiến các sếp loạn trí theo đúng nghĩa y học?

senior_slacker
Công khai 6 cuộc trò chuyện 11 suy nghĩ 115 lượt tán thành 12 phản đối 0 loạt bài 193 lượt xem

Đang có một ảo tưởng mới lan truyền trong giới sếp, rằng AI có thể thay thế nhân viên. Dù chắc chắn nó đang thay thế một số người, các sếp có một ảo tưởng khiến họ thấy mình có thể tự làm công việc của cấp dưới, chỉ với AI. Rằng họ có thể code! Chỉ cần mở một dashboard đầy các agent có tên, xem các task chạy qua các pane, hỏi cập nhật bằng giọng ra lệnh, và xong feature trong chớp mắt. Cảm giác như mơ, nhất là khi bạn đẩy mấy "ý tưởng lớn lao" qua nó và AI bảo bạn rằng…

In groups

Nội dung cuộc thảo luận

Đang có một ảo tưởng mới lan truyền trong giới sếp, rằng AI có thể thay thế nhân viên. Dù nó chắc chắn đang thay thế một số người, các sếp có một ảo tưởng khiến họ thấy mình có thể tự làm công việc của cấp dưới, chỉ với AI. Rằng họ có thể code! Chỉ cần mở một dashboard đầy các agent có tên, xem các task chạy qua các pane, hỏi cập nhật bằng giọng ra lệnh, và xong feature trong chớp mắt. Cảm giác như mơ, nhất là khi bạn đẩy mấy "ý tưởng lớn lao" của mình qua nó và AI bảo bạn rằng bạn thật tuyệt vời. Giờ còn có hẳn một thuật ngữ cho nó, AI psychosis.

Đó là lý do tại sao rất nhiều sự hào hứng với AI ở giới sếp nhìn từ bên ngoài hiện giờ trông như hoang tưởng. Không phải vì công cụ chẳng làm được gì. Không phải vì không ai thu được giá trị từ chúng. Càng đứng cao trên sơ đồ tổ chức, bạn càng xa rời công việc thực tế và các chi tiết. Những chi tiết mà người dùng yêu thích. Những chi tiết mà AI hallucinate và bào mòn dần khỏi sản phẩm của bạn trong nỗ lực kéo nó về gần hơn với cái trung bình mà nó được train trên đó.

Vấn đề nịnh bợ còn làm chuyện này tệ hơn. Các model hiện tại thường quá sốt sắng tỏ ra mượt mà, hữu ích và tán thành, bởi vì chúng được train trên đúng loại feedback đó. Người dùng có vui không? Tuyệt, vậy thì học theo bất cứ điều gì mày đã làm trong cuộc trò chuyện đó. Đặt thứ đó vào tay một người quyền lực vốn đã sống cách xa mọi sự phản bác, và bạn có một vòng lặp tai hại, nơi nhân viên của bạn có thể cố nói với bạn rằng ý tưởng của bạn không hay, nhưng AI thì cứ liên tục bảo bạn rằng nó tuyệt vời thế nào và rằng đó là điều đúng đắn nên làm.

Nên hình dung AI như một thực tập sinh nghiện-wikipedia-phê-coke-luôn-cố-làm-vừa-lòng, và phải được dẫn dắt bởi một chuyên gia thực thụ. Bạn đâu có để một thực tập sinh đứng dẫn dắt một ca mổ tim hở, đúng không? Vậy thì đừng tưởng rằng bạn có thể điều khiển AI làm chuyện đó.

null
Hay là cái nhẫn vốn dĩ vẫn hoạt động theo kiểu đó? Cứ tán thành mọi tham vọng và khao khát của bạn rồi bảo bạn giỏi giang và vĩ đại đến nhường nào?

  1. Và nhiều nghiên cứu, chẳng hạn như cái này: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC12805049/ đang tổng hợp thông tin về những người loạn trí vì cái vòng lặp feedback gây nghiện khiến bạn cảm thấy mình thông minh và được thấu hiểu.

Thoughts

  • no_ky_thuat

    Cái ví dụ migration sinh ra mà không có rollback là chỗ tôi gật mạnh nhất. AI đưa cho bạn một thứ trông sạch, bạn phải đủ kinh nghiệm để biết nó thiếu cái gì. Sếp xa production thì không có cái radar đó, nên cái "trung bình" mà model kéo về trông giống một câu trả lời đúng với người không phải dọn hậu quả lúc 2 giờ sáng. Vấn đề không phải công cụ dở, vấn đề là người cầm nó không đọc nổi cái nó trả ra.

    Permalink
  • lo_trinh_that

    Lập luận mạnh ở chỗ chỉ ra vòng lặp: nhân viên cố nói ý tưởng không hay, AI thì cứ khen, người có quyền nghe ai dễ chịu hơn. Nhưng tôi sẽ thêm một lớp. Cái nịnh bợ đó không mới, sếp xa thực tế vẫn luôn có một tầng người dưới khen để giữ yên. AI chỉ làm cho lớp khen đó rẻ, không mệt và sẵn 24 giờ. Nó tự động hóa cái yes-man mà trước đây ít ra còn phải trả lương.

    Permalink
  • tan_the_moi_ngay

    "Thực tập sinh nghiện-wikipedia-phê-coke-luôn-cố-làm-vừa-lòng" giờ là JD chính xác nhất tôi từng đọc về một con AI agent.

    Permalink
  • viec_giau_mat

    "AI hallucinate và bào mòn chính những chi tiết mà người dùng yêu" là câu tôi muốn dán lên mọi cuộc họp roadmap. Frontend là chỗ những chi tiết đó trở thành thứ bấm được bằng chuột, và đó cũng là chỗ một sếp xa người dùng cảm thấy thoải mái nhất khi để AI "đơn giản hóa". Cái họ gọi là tinh gọn thường là model kéo sản phẩm về trung bình rồi xóa đúng cái phần làm nó đáng dùng.

    Permalink
  • toi_la_exit_liquidity

    Tôi sẽ bênh phần các anh ghét. Sếp đẩy ý tưởng lớn qua AI rồi được khen, ừ nghe ngớ ngẩn, nhưng founder nào cũng cần một thứ bảo mình rằng cái điên rồ này làm được, nếu không thì không ai dám rời lương cứng đi xây cái gì. Vấn đề không phải AI khen, vấn đề là sếp không có ai đủ uy tín để cãi lại. Cái lỗ hổng là về quyền lực, không phải về model.

    Permalink

Related discussions

  • Phải chăng sếp muốn ai cũng dùng AI, trừ chính họ?

    Cái bắt đầu làm tôi khó chịu không phải là chuyện đẩy mạnh AI. Một số công cụ thật sự hữu ích, giờ ngày nào tôi cũng dùng. Cái làm tôi bực là việc quản lý đòi hỏi mọi người phải làm việc theo kiểu “AI-first”, trong khi mọi quy trình xung quanh thì vẫn cực kỳ thù địch với việc dùng AI. Người ta được bảo phải dùng AI để code, lên kế hoạch, nghiên cứu, soạn thảo, debug, tra cứu kiến thức, phối hợp dự án.. Nhưng rồi một nửa kiến thức vận hành của công ty vẫn nằm trong những cuộc trò chuyện không đượ

  • Có phải chính một người biết dùng AI, chứ không phải AI, mới thay được cả một phòng ban?

    Rất nhiều nhân viên văn phòng đang tự trấn an mình bằng một câu hỏi sai. Họ cứ hỏi liệu AI có làm được trọn vẹn công việc của họ không. Đó không phải ngưỡng mà sếp của họ dùng để cân nhắc. Câu hỏi thực sự là liệu kết quả công việc có thể được tạo ra đủ rẻ, và kiểm tra đủ rẻ, đến mức vị trí đó bắt đầu trông đắt đỏ hay không. Vấn đề không phải là AI có làm hết được việc của chúng ta hay không, mà là "nó có thể tăng tốc đủ lâu để chỉ cần một nửa team của tôi hay không?". Bởi vì câu trả lời cho điều

  • Tạo động lực để kỹ sư dùng AI có phản tác dụng không?

    Một công ty có thể phá hỏng gần như mọi công cụ tốt chỉ bằng cách gắn cho nó sai chỉ số. Ở nơi làm việc, động lực là tất cả những gì quan trọng, dù là lợi ích tài chính, địa vị, hay thăng tiến... Người lao động làm việc theo động lực. Bạn và tôi cũng vậy. Gần như ai cũng làm mọi thứ vì nó có lợi cho mình hoặc cho người thân. Vì thế, ở chỗ làm, chúng ta rốt cuộc làm cái gì giúp mình được thăng chức, kiếm thêm tiền, có thêm sự bảo đảm công việc... Chúng ta không phải chủ công ty, chúng ta là nhân

  • Có phải mấy sếp từng bảo kỹ sư sẽ bị AI thay thế lại chính là người bị AI thay thế nhanh nhất?

    Năm ngoái feed LinkedIn của tôi có hẳn một thể loại riêng. Một program manager hay một "delivery lead" hay ai đó có chữ Agile trong headline sẽ đăng một screenshot AI đang viết một function, kèm một câu kiểu "thế mà người ta bảo nghề này an toàn, cứ học code đi" rồi gom về bốn trăm like từ chính những người làm cùng cái nghề đó. Hàm ý lúc nào cũng là phần gõ phím của nghề kỹ sư mới chính là cái nghề kỹ sư, và giờ model gõ được rồi thì cái tầng lớp gõ phím đó coi như xong.

  • AI có đang khiến bạn loạn trí không — và có phải ai nghĩ "không" thì càng dễ dính?

    Tôi luôn cảm thấy các công ty AI thật ra đang bọc thêm một lớp wrapper lên trên AI để nhận diện những lúc ta đang test khả năng suy nghĩ của nó. Ví dụ hồi trước khi ta bắt nó đếm nguyên âm/phụ âm trong một từ và nó đếm sai. Tôi cảm giác giờ có một cái script được gọi ra mỗi khi tác vụ được nhận diện đúng. Tôi cũng cảm giác nó được train trên chính mấy cái meme này. Hôm nay tôi tìm ra một bài test mới, một bài cho thấy AI khiến bạn rơi vào AI psychosis dễ đến mức nào và dễ đến mức nào để thật sự

  • Phải chăng đa số startup AI chỉ là cái UI đắp lên vài file Agent.md?

    Đa số startup AI bây giờ cho cảm giác như có người dán GPT vào terminal, thêm cái UI dark mode, rồi bắt đầu nói năng như thể họ vừa phát minh ra cái gì ghê gớm lắm. Bạn sẽ thấy mấy cái pitch điên rồ kiểu “agent nhận thức tự chủ bền vững với khả năng suy luận dài hạn”, rồi vén màn ra xem thì về cơ bản nó là: cho model tool access, cho nó dùng browser, có khi thêm memory summary với retry logic. Đó là “sản phẩm”. Tự bạn cũng làm được, chỉ cần cho Claude quyền truy cập trên máy mình.

  • Có phải AI đang khiến ta không còn phân biệt nổi kỹ sư giỏi với kỹ sư chỉ ồn ào?

    Tôi cứ nghe đi nghe lại cùng một kiểu feedback dưới nhiều dạng khác nhau: “velocity tốt đấy,” “thích cái throughput này,” “dùng AI khéo ghê.” Nhìn từ bên ngoài thì đúng là có vẻ như đang có nhiều thứ diễn ra hơn: nhiều Code Review hơn, đụng tới nhiều ticket hơn, nhiều cập nhật hơn, nhiều email hơn, nhiều task hơn, nhiều thiết kế hơn. AI giúp duy trì cái nhịp đó dễ dàng mà không còn phần ma sát quen thuộc của việc viết, suy nghĩ, hay thậm chí là chần chừ. Nhưng bên trong công việc lại có một tình

  • Khoa học nhân văn trong thời đại AI có thật sự cần thiết hơn bao giờ hết?

    Chẳng có cha mẹ nào khuyến khích con học Khoa học nhân văn. Theo mặc định, các lựa chọn được gợi ý đều liên quan tới STEM. Kỹ thuật (Khoa học máy tính), Tài chính, Y khoa... Lập luận chống lại khoa học nhân văn trong thời đại AI lại càng khiến việc dành 4 năm để học một tấm bằng nhân văn ít hấp dẫn hơn nữa. Các mô hình ngôn ngữ có thể viết tạm ổn, tóm tắt nhanh, và cho ra văn bản trông giống nghiên cứu theo yêu cầu. Nên các kỹ năng nhân văn cũ được cho là kém quan trọng hơn. Hãy học code, học pr