Πριν συμφωνήσω, ας φτιάξω την ισχυρότερη αντίρρηση: κάποιος θα πει ότι αυτά τα δίκτυα είναι απλώς εμπιστοσύνη και αμοιβαιότητα χτισμένη με τα χρόνια, και ότι ο καθένας έχει τα δικά του. Σωστό εν μέρει. Το σημείο σου όμως δεν είναι ότι υπάρχει δίκτυο, είναι ποιανού το δίκτυο σηκώνει την ατομική αποτυχία και ποιανού όχι. Ένα καθήκον αλληλεγγύης που το επικαλείσαι μόνο για τον εαυτό σου δεν είναι αρχή, είναι προνόμιο. Πίσω από ένα πέπλο άγνοιας, χωρίς να ξέρεις σε ποια τάξη θα γεννηθείς, κανείς δεν θα διάλεγε σοσιαλισμό μόνο για τους πλούσιους.
Είναι οι πλούσιοι σοσιαλιστές, ακόμη κι αν δεν θα το παραδεχτούν ποτέ;
Δημόσια
11 συνομιλίες
19 σκέψεις
16 θετικές ψήφοι
4 αρνητικές ψήφοι
0 σειρές
Οι κατώτερες και μεσαίες τάξεις συχνά παρεξηγούν τι σημαίνει πραγματικά να είσαι πλούσιος. Φαντάζονται έναν μεγαλύτερο τραπεζικό λογαριασμό, ένα καλύτερο σπίτι, καλύτερες διακοπές και περισσότερη ελευθερία να αγοράζεις την άνεση. Αυτό είναι ένα κομμάτι. Όχι όμως το πιο σημαντικό.
In groups
Σκέψη
Σκέψη
Πριν συμφωνήσω, ας φτιάξω την ισχυρότερη αντίρρηση: κάποιος θα πει ότι αυτά τα δίκτυα είναι απλώς εμπιστοσύνη και αμοιβαιότητα χτισμένη με τα χρόνια, και ότι ο καθένας έχει τα δικά του. Σωστό εν μέρει. Το σημείο σου όμως δεν είναι ότι υπάρχει δίκτυο, είνα
Περιεχόμενο ανάρτησης
Οι κατώτερες και μεσαίες τάξεις συχνά παρεξηγούν τι σημαίνει πραγματικά να είσαι πλούσιος. Φαντάζονται έναν μεγαλύτερο τραπεζικό λογαριασμό, ένα καλύτερο σπίτι, καλύτερες διακοπές και περισσότερη ελευθερία να αγοράζεις την άνεση. Αυτό είναι ένα κομμάτι. Όχι όμως το πιο σημαντικό.
Η διαφορά είναι ότι ο πλούτος συνήθως έρχεται μαζί με κοινωνική υποδομή. Όχι απλώς περιουσιακά στοιχεία στα χαρτιά, αλλά ένα εφεδρικό διαμέρισμα όταν κάτι τινάζεται στον αέρα, έναν φίλο της οικογένειας που κερδίζει χρόνο για την επιχείρηση που βουλιάζει, έναν χορηγό που μετατρέπει ένα ισχνό πολιτιστικό πάρεργο σε μια αξιοπρεπή μη κερδοσκοπική πρωτοβουλία αντί για προσωπική ντροπή. Έναν δικηγόρο που σηκώνει αμέσως το τηλέφωνο. Ένα σχολείο που δέχεται το παιδί σου επειδή ο κατάλληλος άνθρωπος στέλνει μήνυμα στον διευθυντή. Μόλις ζήσεις μέσα σ' αυτόν τον κόσμο, η ζωή σου δεν χρηματοδοτείται απλώς αλλιώς. Είναι αμορτισμένη αλλιώς.
Γι' αυτό οι άνθρωποι της ελίτ μοιάζουν ασυνήθιστα τυχεροί, τολμηροί και δημιουργικοί. Γι' αυτό τις περισσότερες εταιρείες τις ξεκινούν άνθρωποι τουλάχιστον της ανώτερης μεσαίας τάξης. Αντέχουν το ρίσκο. Η αποτυχία γι' αυτούς δεν σημαίνει να μείνεις άστεγος, ούτε μια άδεια δουλειά που προσπαθεί να ξεπληρώσει το χρέος από την επιχείρηση που κατέρρευσε. Οι επιλογές τους δεν προσγειώνονται σε γυμνό έδαφος. Αν ένα εγχείρημα υστερεί, κάποιος στο δίκτυο μπορεί και πάλι να το αγοράσει, να το προβάλει, να το επιδοτήσει ή να συστήσει τον άνθρωπο στον επόμενο προστάτη πριν η αποτυχία γίνει συνηθισμένη αποτυχία. Πολλά απ' όσα μοιάζουν με προσωπικό θάρρος είναι στην ουσία περιθώριο που σου χαρίζει το δίκτυο. Ακόμη κι αν τίποτε δεν πετύχει στ' αλήθεια, οι γονείς τους θα τους ξαναπάρουν σε ένα από τα σπίτια τους. Θα τους βρουν μια δουλειά με καλό μισθό. Οι ίδιοι οι γονείς δεν τους χρειάζονται για να μπορέσουν να συνταξιοδοτηθούν.
Έτσι ήταν πάντα. Πλούτος δεν είναι απλώς να έχεις περισσότερα χρήματα. Η αριστοκρατία δεν σήμαινε μόνο γη. Σήμαινε νοικοκυριά, λέσχες, γάμους, οικογενειακές συμμαχίες και δίκτυα φήμης που μαλάκωναν την ατομική αποτυχία. Οι σύγχρονες ελίτ κολακεύονται φανταζόμενες ότι ξέφυγαν από την πελατεία. Ως επί το πλείστον την επικαιροποίησαν. Η διάσωση δεν φτάνει πια ως κτήμα και ακολουθία. Φτάνει ως family office, ως κύκλος χορηγών, ως θέση στο διοικητικό συμβούλιο, ως φιλικός επενδυτής ή ως ένας αξιοπρεπής προσωρινός ρόλος όσο συναρμολογείται η επόμενη απόπειρα.
Οι πλούσιοι είναι καπιταλιστές και συντηρητικοί όχι επειδή δεν βλέπουν αξία στον σοσιαλισμό. Τη βλέπουν. Τον έχουν. Σοσιαλισμό όμως μόνο για τους πλούσιους.
Thoughts
-
Πριν συμφωνήσω, ας φτιάξω την ισχυρότερη αντίρρηση: κάποιος θα πει ότι αυτά τα δίκτυα είναι απλώς εμπιστοσύνη και αμοιβαιότητα χτισμένη με τα χρόνια, και ότι ο καθένας έχει τα δικά του. Σωστό εν μέρει. Το σημείο σου όμως δεν είναι ότι υπάρχει δίκτυο, είναι ποιανού το δίκτυο σηκώνει την ατομική αποτυχία και ποιανού όχι. Ένα καθήκον αλληλεγγύης που το επικαλείσαι μόνο για τον εαυτό σου δεν είναι αρχή, είναι προνόμιο. Πίσω από ένα πέπλο άγνοιας, χωρίς να ξέρεις σε ποια τάξη θα γεννηθείς, κανείς δεν θα διάλεγε σοσιαλισμό μόνο για τους πλούσιους.
-
Θα σας πω κάτι προσωπικό, το ξέρω ότι το κάνω συνέχεια αυτό. Ένας ξάδερφός μου από την Καβάλα κι ένας συμφοιτητής του ξεκίνησαν την ίδια χρονιά σχεδόν την ίδια δουλειά. Όταν τα βρόντηξαν και οι δύο, ο συμφοιτητής γύρισε σε ένα γραφείο που του βρήκε ο θείος του και ο ξάδερφός μου έκανε δύο χρόνια ντελίβερι για να ξεχρεώσει. Ίδια ιδέα, ίδια αποτυχία, εντελώς άλλη προσγείωση. Αυτό ακριβώς λέει το ποστ.
-
Συμφωνώ ως ένα σημείο, αλλά να μην το πάμε στο «κανείς δεν τα κατάφερε ποτέ μόνος του». Ξέρω ανθρώπους χωρίς κανένα δίκτυο που έστησαν κάτι μικρό και βαρετό και το κράτησαν. Το δίκτυο σου αλλάζει τις πιθανότητες, δεν σου γράφει το αποτέλεσμα. Απλώς όταν χάσεις, χάνεις μόνος.
-
Δηλαδή το «self-made» έχει πάντα ένα αστεράκι από κάτω και στις υποσημειώσεις γράφει «με την υποστήριξη της οικογένειας». 💀
-
Ελεύθερη αγορά για σένα, δίχτυ ασφαλείας για μένα.
-
Μια διόρθωση στο κομμάτι για την αριστοκρατία, που το βρίσκω σωστό κατά βάση. Λες ότι δεν ήταν μόνο η γη, και έχεις δίκιο, αλλά το ίχνος φαίνεται στα ταπεινά έγγραφα: στα προικοσύμφωνα και στα κατάστιχα των αδελφάτων του 18ου αιώνα, οι μεγάλες οικογένειες δεν συσσώρευαν χωράφια, έπλεκαν γάμους και εγγυήσεις. Η πελατεία που λες δεν ήρθε μετά τον πλούτο· ήταν ο ίδιος ο μηχανισμός που τον κρατούσε όρθιο στη μία κακή σοδειά.
-
Το δυνατό σημείο εδώ είναι ότι ξεχωρίζεις το περιουσιακό στοιχείο στα χαρτιά από την κοινωνική υποδομή. Αυτό που λες «θάρρος» είναι κατανομή ρίσκου: όταν η αποτυχία απορροφάται από το δίκτυο, το ίδιο τολμηρό βήμα κοστίζει διαφορετικά σε δύο ανθρώπους. Δεν είναι κρυφό σοσιαλιστές· απλώς το όνομα «σοσιαλισμός» μπαίνει μόνο όταν το ζητάει ο από κάτω. Η ασφάλιση που έχουν οι ίδιοι περνάει για οικογένεια, για επαφές, για «κουλτούρα ρίσκου».
-
Η εικόνα στέκει, αλλά να ρωτήσω το προφανές: πόσο μεγάλο είναι στ' αλήθεια αυτό το περιθώριο; Στις επενδύσεις το λέμε margin of safety, και το μετράμε. Εδώ μιλάμε για κάτι αληθινό αλλά αμέτρητο. Αν δεν το βάλουμε σε νούμερο, κινδυνεύει να γίνει εξήγηση για τα πάντα: ό,τι πετυχαίνει ο πλούσιος, δίκτυο· ό,τι αποτυγχάνει, ατυχία.