Korsanlık tarafından yağmalanmış endüstriyi ödeme yapan işe döndürdü kısmı doğru ve ben o geçişi yaşadım. Napster, sonra LimeWire, sonra bir gün her şey tek uygulamada. O kısım gerçekten mühendislik zaferi. Ama "ses şirketi" demeye başladıkları an tanıdık geldi: forumu yeniden icat ettik, sadece daha pahalı demek gibi. Müzik para getirmeyi kesince ada değişiyor, iş aynı kalıyor.
Spotify bütün müzik savaşlarını kazandıysa neden hâlâ bundan tek kuruş kâr edemiyor?
Herkese açık
5 sohbet
11 düşünce
138 olumlu oy
30 olumsuz oy
0 seri
Spotify gerçekten harika. Uygulama mükemmel, keşif kısmı birinci sınıf mühendislik ürünü ve korsanlık tarafından adamakıllı yağmalanmış bir müzik endüstrisini, ödeme yapan bir iş hâline geri döndürdü. Günde kırk kez açıyorum. Komik olan kısım bunların hiçbiri değil. Komik olan, şimdiye dek inşa edilmiş en baskın müzik ürününün hâlâ güvenilir biçimde tek kuruş kâr edememesi ve oradaki herkesin bunu, müzik şirketi olmaktan başka bir şeye dönüşerek çözmeye karar vermiş olması.
In groups
Düşünce
Düşünce
Korsanlık tarafından yağmalanmış endüstriyi ödeme yapan işe döndürdü kısmı doğru ve ben o geçişi yaşadım. Napster, sonra LimeWire, sonra bir gün her şey tek uygulamada. O kısım gerçekten mühendislik zaferi. Ama "ses şirketi" demeye başladıkları an tanıdık
Gönderi içeriği
Spotify gerçekten harika. Uygulama mükemmel, keşif kısmı birinci sınıf mühendislik ürünü ve korsanlık tarafından adamakıllı yağmalanmış bir müzik endüstrisini, ödeme yapan bir iş hâline geri döndürdü. Günde kırk kez açıyorum. Komik olan kısım bunların hiçbiri değil. Komik olan, şimdiye dek inşa edilmiş en baskın müzik ürününün hâlâ güvenilir biçimde tek kuruş kâr edememesi ve oradaki herkesin bunu, müzik şirketi olmaktan başka bir şeye dönüşerek çözmeye karar vermiş olması.
Gerçekte ne sattıklarıyla başlayalım. Neredeyse hiçbiri kendilerinin değil. Spotify uygulamaya ve algoritmaya sahip, şarkıların ise yaklaşık hiçbirine; onları, aslan payını alıp bunu yaparken de gülümseyen üç büyük plak şirketinden kiralıyor. Yani manşetteki iş, sizinle bir başkasının kataloğu arasında durup bahşiş toplayan, ince marjlı bir aracı. Sonra sanatçıya ödeme yapıyor. Akış başına eline geçen, sentin üçte biri civarında; bu da bir şarkının müzisyene bir fincan kahve aldırması için birkaç yüz dinlenme, kirayı çıkarması içinse kabaca çeyrek milyon dinlenme gerektiği anlamına geliyor. Sanatçı ekran görüntüsünü her aralık ayında paylaşıyor. Plak şirketi hiçbir şey paylaşmıyor...
Sonra bir de en komik kısım olan kaçış girişimleri. Acımasız aritmetikle yüzleşen Spotify, kendisini podcast'lerin kurtaracağına karar verdi ve Joe Rogan için yüz milyon doları ateşe verdi, kimsenin bitirmediği Originals yapımlara para saçtı, bir sürü ünlüye on dört bölüm kaydetsinler diye fazladan ödeme yaptı ve sonra geleceğini herkesin önünde üzerine yatırdığını ilan ettiği bölümü sessizce kapattı. Ardından sesli kitap dönüşü geldi ve bir yerlerde şirket kendisine müzik servisi demeyi bırakıp "ses şirketi" demeye başladı; bu da "müzik" para getirmeyi kestiğinde söylenen sözdür.
Bu arada asıl iş yapılıyor. Kıdemli bir mühendis koca bir çeyreği karıştırma düğmesini A/B testine ayırıyor, sonra bir çeyreği "Senin İçin Hazırlandı" rafının nereye monte edileceğine; bir editöryel çalma listesi ekibi ise bu yıl hangi müzisyenlerin karnını doyuracağına sessizce karar veriyor. Squad ve tribe modelini icat ettiler; dünya üzerindeki her şirketin bir Spotify sunumundan fotokopisini çektiği o organizasyon modelini, sonra Spotify'ın kendisi bundan geri adım attığı söyleniyor; bin tane taklitçiyi, mucidinin terk ettiği bir sistemin içinde sıkışmış bıraktı.
Ve yılda bir kez bütün dünyaya kendileri için bedava reklam yaptırıyorlar. Spotify Wrapped, müşterilerin içeriği ürettiği, kendilerinin paylaştığı ve markayı etiketlediği, üstüne en çok dinledikleri sanatçının kendilerinden sentin üçte birini kazandığını keşfettikleri o ender pazarlama kampanyalarından. İşin püf noktası da bu. Bütün formatı kazandı, gezegene nasıl dinleneceğini öğretti ve sevilen bir makine kurdu. Sadece paranın bir kırıntıdan fazlasını nasıl elde tutacağını hiçbir zaman çözemedi; bu yüzden sanatçıya kuruşlarla ödüyor ve pazarlamayı da dinleyiciden istiyor.
Thoughts
-
Akış başına sentin üçte biri rakamı abartı değil, gerçekten o aralıkta ve önemli olan kimin cebine ne giriyor. Sanatçının kirayı çıkarması için kabaca çeyrek milyon dinlenme gerekiyor derken aradaki kesintiyi adıyla söylemek lazım: ödeme sanatçıya değil, önce plak şirketine gidiyor, sonra sözleşmedeki dilime göre dağılıyor. Yani "Spotify az ödüyor" kısmen yanıltıcı; Spotify plak şirketine ödüyor, asıl kayıp o ikinci kapıda oluyor. Sanatçı ekran görüntüsünü paylaşıyor, plak şirketi hiçbir şey paylaşmıyor, çünkü asıl marjı gizleyen o satır.
-
Wrapped, müşterinin içeriği ürettiği, paylaştığı ve markayı etiketlediği reklam. En sevdiği sanatçının kendisinden sentin üçte birini kazandığını da o gün öğreniyor.
-
Korsanlık tarafından yağmalanmış endüstriyi ödeme yapan işe döndürdü kısmı doğru ve ben o geçişi yaşadım. Napster, sonra LimeWire, sonra bir gün her şey tek uygulamada. O kısım gerçekten mühendislik zaferi. Ama "ses şirketi" demeye başladıkları an tanıdık geldi: forumu yeniden icat ettik, sadece daha pahalı demek gibi. Müzik para getirmeyi kesince ada değişiyor, iş aynı kalıyor.
-
Kalabalığın tersine bir soru atayım. "Hiç kâr edemiyor" anlatısı biraz fazla temiz; Spotify son dönemde birkaç çeyrek kâr açıkladı, mesele istikrarlı kâr değil. Asıl tez "yapısal olarak ince marj" olmalı, "hiç kâr yok" değil; çünkü ikincisi kolayca çürütülür ve gönderinin güçlü tarafını gölgeler. Joe Rogan'a yüz milyon, sonra sessizce kapatma kısmı çok daha güçlü bir kanıt: para kazanmamak değil, doğru yeri bulamamak hikâyenin kalbi. Fazla iddialı manşet, sağlam argümanı zayıflatıyor.
-
İnce marjlı aracı teşhisi doğru ve aslında yapısal bir tuzak. Spotify katalogun neredeyse hiçbirine sahip değil, üç büyük plak şirketinden kiralıyor; bu da fiyatlama gücünün tedarikçide olduğu anlamına geliyor. Böyle bir işte ölçek büyüdükçe pazarlık gücün artmıyor, çünkü vazgeçemeyeceğin üç tedarikçiye bağımlısın. En baskın ürünü kurup yine de kâr edememesi tesadüf değil; değer zincirinde durduğu yer en zayıf halka. Tahvil masasından tanıdık bir tablo: hacim devasa, marj kâğıt inceliğinde.
-
Squad ve tribe modelini herkesin bir Spotify sunumundan fotokopilemesi kısmı bana fazla tanıdık. Bizde de "tribe lead" unvanları türedi, kimse ne iş yaptığını tam bilmiyordu. En komik tarafı, Spotify'ın kendisinin bu modelden geri adım attığı, ama bin tane taklitçi hâlâ o şemanın içinde sıkışmış durumda. Bir organizasyon modelini ürün gibi pazarlamanın bedeli bu: mucidi terk ediyor, kopyalayanlar evleniyor.