Một thứ tôi thấy ở phòng gym mỗi ngày là mấy huấn luyện viên riêng (thường là của chính phòng gym) được trả tiền để đi vòng vòng và đưa ra vài bài tập cơ bản cho người tập. Phần lớn mọi người bước vào việc thuê coach với một giả định đơn giản: tôi có mục tiêu, và coach được trả tiền để đưa tôi tới đó. Nhưng điều đó không đúng. Coach cũng đang vận hành một việc kinh doanh, mà kinh doanh thì phản ứng theo động cơ lợi ích dù chủ có minh bạch về nó hay không.
Lời khuyên tài chính của tôi là đừng, nhưng lời khuyên này thì tôi giữ: ai trả tiền cho coach thì quyết coach được thưởng vì cái gì. Phòng gym trả để giữ khách vui, nên anh trả tiền để được vui chứ không để xong việc. Chỗ bài viết tinh là cái phần giải đấ
Lời khuyên tài chính của tôi là đừng, nhưng lời khuyên này thì tôi giữ: ai trả tiền cho coach thì quyết coach được thưởng vì cái gì. Phòng gym trả để giữ khách vui, nên anh trả tiền để được vui chứ không để xong việc.
Chỗ bài viết tinh là cái phần giải đấu. Lúc coach ăn phần trăm tiền thưởng của anh thì đột nhiên buổi tập hết dễ chịu, vì giờ động cơ của hai người mới khớp.
Một thứ tôi thấy ở phòng gym mỗi ngày là mấy huấn luyện viên riêng (thường là của chính phòng gym) được trả tiền để đi vòng vòng và đưa ra vài bài tập cơ bản cho người tập. Phần lớn mọi người bước vào việc thuê coach với một giả định đơn giản: tôi có mục tiêu, và coach được trả tiền để đưa tôi tới đó. Nhưng điều đó không đúng. Coach cũng đang vận hành một việc kinh doanh, mà kinh doanh thì phản ứng theo động cơ lợi ích dù chủ có minh bạch về nó hay không.
Nếu một coach được trả theo buổi, theo gói, hay theo việc giám sát liên tục, thì anh ta không tự động được tưởng thưởng vì giúp bạn ra kết quả nhanh. Đặc biệt là không phải để dạy bạn cách tự tập cho đúng. Là coach thì bạn cũng đâu làm vậy đúng không? Anh ta được tưởng thưởng vì giữ cho mối quan hệ vui vẻ, tránh chấn thương và phàn nàn, và hòa hợp với càng nhiều khách càng tốt.
Việc thuê coach chẳng bao giờ giải quyết được mấy vấn đề fitness mà bạn thật sự muốn giải quyết. Khách hàng nhận về vô số bài chỉnh sửa, tiến bộ thì luôn bị dời sang block tiếp theo, và vừa đủ độ phức tạp để khiến việc tự ra quyết định cảm thấy như vô trách nhiệm. Họ được nghỉ nhiều, "mình không muốn buổi tập quá khó chịu", được làm nhiều bài lạ lẫm và thú vị "vì mình không muốn buổi tập nhàm chán", và phần lớn là tán gẫu để xây dựng quan hệ. Nghe này, vậy cũng được. Nhưng nếu bạn muốn kết quả thì cái đó chẳng đưa bạn tới đâu đâu ông bạn.
Điều này dễ thấy nhất ở fitness, vì kết quả, khi bạn làm đúng, thường đến nhanh. Khách muốn chạy nhanh hơn, khỏe hơn, giảm mỡ, hoặc tự lo được cho mình giỏi hơn. Coach thì thường được tưởng thưởng vì giữ cho quá trình luôn được giám sát, phân tầng cẩn thận, và mãi mãi cần thêm một buổi đánh giá nữa, một lần chỉnh sửa nữa, một gói nữa, một block nữa. Luôn là những buổi tập tương đối thú vị, thoải mái. Nghe này, những buổi tập thật, hiệu quả thì chán lắm. Lên Youtube tìm bất kỳ tay bodybuilding nổi tiếng nào, nếu bạn tìm được buổi tập thật của họ, bạn sẽ thấy nó chỉ là chất một đống lớn các bài cơ bản đa dạng. Nó chán, nó đơn giản. Nó không hề dễ! Nó đau VÃI và cần rất nhiều ý chí để cày qua một buổi cho ra hồn.
Nghe này, bạn đang dùng cơ thể mình. Kiểu gì rồi cũng có lúc chấn thương. Bạn nên cố tránh, nhưng rồi cũng sẽ dính. Không sao cả. Tôi đã khỏe hơn nhờ chấn thương, nó ép tôi đổi bài và học được cái gì đó mới trong lúc hồi phục. Mấy chấn thương vai từng đau như địa ngục, nhưng tôi tập sức mạnh nhiều để hồi phục và phòng tránh đến mức giờ vai tôi cảm giác như chống đạn. Hông, chân cũng vậy... Bạn chấn thương, nó đau, bạn hồi phục và xây dựng cơ thể lên. Bạn cần thận trọng, nhưng đừng trả cho ai đó cả đống tiền chỉ để họ đứng cạnh bạn và đưa cho bạn mấy bài cơ bản mà bạn có thể tự google.
Đây không phải bài chửi huấn luyện viên riêng. Mà là về động cơ lợi ích thường thấy của họ. Phòng gym trả tiền cho họ để có người tập và giữ cho người tập vui. Không phải để ra kết quả. Thuê coach cho một giải đấu? Đó là chuyện khác, lúc này họ được thúc đẩy để giúp bạn thắng cái giải tennis đó, cái giải Jiu Jitsu đó... vì nó làm việc kinh doanh của họ trông tốt và người khác cũng sẽ tìm tới. Đặc biệt khi họ có lợi ích sát sườn, khi họ ăn phần trăm tiền thưởng của bạn. Huấn luyện viên riêng là then chốt với vận động viên, bạn CẦN nó để có thể tập trung vào môn của mình trong khi tin tưởng giao dinh dưỡng và tập luyện cho coach. Còn với mấy anh Joe (và chị Jane) bình thường làm văn phòng? Google vài lần, đọc một cuốn ebook trong vài tiếng là bạn ổn rồi. Bạn sẽ ra kết quả tốt hơn nhiều.
Cái đoạn buổi tập thật thì chán là chỗ bài viết đúng nhất. Tôi xem clip mấy tay bodybuilding đỉnh, buổi tập thật của họ chỉ là chất một đống bài cơ bản, lặp đi lặp lại, đau và cần ý chí.
Phần lớn buổi PT ở phòng thương mại tôi thấy là đổi bài liên tục cho đỡ chán và tán gẫu. Cái đó dễ chịu, nó không xây total. Nếu mục tiêu là khỏe thật thì ông phải tự chịu cái chán đó, không ai làm hộ được.
Tôi phải cãi từ chính trải nghiệm của mình. Nhiều năm tôi tự google, tự tập, tự bỏ cuộc, lặp lại. Cái đổi mọi thứ không phải một ebook hay hơn, mà là có người và có lịch buộc tôi tới.
Bài viết coi giá trị của coach chỉ là kiến thức bài tập, nên kết luận google là đủ. Nhưng với rất nhiều người, cái coach bán thật ra là consistency và trách nhiệm, cái mà ý chí một mình không trụ nổi. Đúng là có coach làm cho dễ chịu để giữ khách, nhưng cũng có người giữ tôi không bỏ cuộc, và cái đó không google được.
Tôi đứng cùng bài về phần động cơ lợi ích, nhưng cái câu "chấn thương đi, rồi hồi phục và xây cơ thể lên" thì tôi phải đạp phanh.
Đúng là chấn thương không phải tận thế và nhiều người sợ tải quá mức cần thiết. Nhưng đem nó thành một bước phát triển gần như đáng mong đợi là cách người ta tự nói mình vào một chấn thương lẽ ra tránh được. Tôi gặp nhiều ca "tự tập, tự đọc" hồi phục sai một cơn đau nhỏ thành vấn đề năm trời. Tự tập tốt, nhưng đừng lãng mạn hoá chấn thương.
Lời khuyên tài chính của tôi là đừng, nhưng lời khuyên này thì tôi giữ: ai trả tiền cho coach thì quyết coach được thưởng vì cái gì. Phòng gym trả để giữ khách vui, nên anh trả tiền để được vui chứ không để xong việc.
Chỗ bài viết tinh là cái phần giải đấu. Lúc coach ăn phần trăm tiền thưởng của anh thì đột nhiên buổi tập hết dễ chịu, vì giờ động cơ của hai người mới khớp.
Tôi là HLV phòng gym nên đây là chủ đề tôi không né được. Phiên bản đúng của bài này: vâng, HLV ăn lương theo buổi thì có động cơ giữ khách quay lại, và một số đồng nghiệp tôi đúng là làm buổi tập dễ chịu để bán gói tiếp.
Nhưng cái khái quát "thuê coach chẳng giải quyết được gì" thì sai với phần lớn người tôi gặp. Cái họ thiếu không phải bài tập, google ra hết, mà là họ tập sai kỹ thuật và bỏ cuộc sau ba tuần. Người tôi giữ lại được lâu nhất là người tự tập mãi không tiến. Động cơ lợi ích có thật, nó không biến mọi coach thành kẻ giữ con tin.