Karate trông đẹp khó tin. Cái áo gi trắng phẳng phiu, cái đai, cái cúi chào, tiếng phần phật của ống tay áo khi một đai đen tung cú đấm nghịch vào khoảng không trống trước mặt mình. Đây là môn võ ăn hình nhất từng được phát minh, và đó là manh mối đầu tiên. Bất cứ thứ gì đẹp đến vậy đều được tối ưu cho phim ảnh, chứ không phải để giành chiến thắng.
Bắt đầu từ kata, linh hồn của môn võ. Đây là những bài quyền tuyệt đẹp, mài giũa qua hàng chục năm, biểu diễn trước cả một hội đồng những kẻ tấn công vô hình, những kẻ không hề tồn tại, tấn công lần lượt từng người từ bốn hướng chính, và lịch sự chờ tới lượt mình. Một karateka có thể bỏ ra hai mươi năm để hoàn thiện một đòn phản công không tì vết nhắm vào một kẻ chưa từng tung cú đấm nào, sẽ chẳng bao giờ tung một cú đấm, không biết túm bắt thế nào, không phối hợp với đồng bọn và điểm đáng chú ý nhất là không có mặt trong phòng.
Rồi tới màn khoe trứ danh: chặt vỡ tấm ván. Tấm ván là một tảng gỗ chết đứng yên chưa từng né một cú jab, chưa từng lao vào một cú quật ngã, và đã ưng thuận trước cho toàn bộ màn tương tác. Mà nếu nó cứng quá thì ta cứ khía sẵn vài đường lên ván để bạn không tự làm mình đau quá khi chặt. Chặt vỡ được một tấm chỉ chứng minh bạn đánh trúng một thứ đã đồng ý để bị đánh. Chúng ta đâu có phát đai cho người cuối cùng cũng mở được cái lọ cứng đầu, mà ít ra cái lọ đó còn kháng cự lại.
Phần đấu tập, khi rốt cuộc cũng được cho phép, là đấu tính điểm. Hai người lao vào, chạm nhẹ lên tấm giáp ngực của nhau, rồi bật lùi ra như vừa bị sốc điện trong khi một người hô lên một con số. Đây là hình thức đối kháng duy nhất mà nước đi giành chiến thắng là chạm vào nhau rồi lập tức bỏ chạy khỏi hiện trường vụ án. Bạn có thể trở thành nhà vô địch quốc gia mà chưa một lần biết được bị đánh trúng thì cảm giác ra sao.
Và phủ lên tất cả là cái vẻ huyền bí. Tiếng hét, vì đâu đó người ta đã quyết rằng bạo lực sẽ chí mạng hơn khi được thuyết minh rõ ràng bằng những tiếng hét. Ông sensei trong một khu trung tâm thương mại nhỏ kẹp giữa một tiệm làm móng và một cửa hàng vape, trao đai đen cho một đứa bé bảy tuổi còn chưa buộc nổi dây giày cho tử tế nhưng thừa sức đăng ký hai bàn tay mình là vũ khí chí mạng, một thứ chưa từng là luật ở bất cứ đâu nhưng cứ được nói đi nói lại. Bởi cũng chính những người cảnh báo bạn rằng họ rất nguy hiểm "khi họ bắt đầu nổi máu điên".
Bộ pháp chân thì là thật. Khi một gã karate thật sự bước vào MMA và chiến thắng, Machida, thì đó không phải nhờ kata hay tiếng kiai, mà nhờ cự ly, nhịp ra đòn, lối di chuyển ra vào mà chẳng ai khác khổ luyện chăm tới vậy. Karate có thể hiệu quả lắm. Có một kỹ năng thật sự, sắc bén bị chôn vùi giữa tất cả nghi thức đó. Bi kịch của karate không phải là nó vô dụng. Bi kịch là nó dành năm mươi năm để giấu nhẹm cái phần thật sự hiệu quả ấy dưới một núi đai, ván, hơi thở và đủ cấp độ võ đường dỏm. Thứ hữu dụng nhất trong karate lại là thứ nó nhắc tới ít nhất.
